Verandering binnen een organisatie is geen eenrichtingsverkeer. Vaak begint de impuls voor verandering aan de top: het bestuur signaleert dat de cijfers niet goed zijn, dat de kwaliteit omhoog moet of dat processen slimmer kunnen. Maar op de werkvloer moet het uiteindelijk gebeuren. Waar begin je dan? Is een top-down aanpak noodzakelijk of moet je juist medewerkers van onderaf betrekken? Managing Partners Danny Suttorp en Adriaan van der Sluijs van Accezz delen hun visie.
Een verandering begint altijd bovenaan, toch?
In de praktijk begint een verandertraject bijna altijd bij de top, vertelt Adriaan: “Daar ligt het initiatief om verandering te starten binnen de organisatie. Het moet binnen de strategie van de organisatie passen. Als in de top van de organisatie de wil om te veranderen ontbreekt, of als het managementteam niet op één lijn zit, is er ook geen project.” Maar dat betekent niet dat verandering een puur top-down proces is. De kunst is om strategie te vertalen naar concrete acties op de werkvloer. Danny legt uit: “Stel, je zit in een logistiek bedrijf en de CFO zegt: ‘We hebben 10 procent meer marge nodig, anders redden we het niet.’ Dat is een duidelijke boodschap, maar wat betekent dat voor de medewerker op de heftruck? Die snapt dat het belangrijk is, maar heeft geen idee hoe hij daaraan kan bijdragen. Onze taak is dan om die boodschap te vertalen: ‘Als jij één pallet per uur extra laadt, dan halen we die 10 procent. En hier is het handvat hoe je dat voor elkaar krijgt.’ Veel organisaties missen de data, de kennis of de competentie om die vertaalslag te maken. En dan ontstaat weerstand.”
En de werkvloer dan?
Hoewel het initiatief vaak bij de top van de organisatie ligt, ligt de sleutel tot succesvolle verandering op de werkvloer. De mensen die dagelijks met de processen werken, weten vaak het beste wat er beter kan en waar de pijnpunten zitten. Daarom werkt Accezz altijd vanuit een combinatie van top-down en bottom-up. Adriaan: “De doelen worden aan de bovenkant van de organisatie gesteld. Maar het daadwerkelijk oplossen van problemen en het doorvoeren van veranderingen gebeurt op de werkvloer. Wij gaan de afdelingen in en kijken samen met medewerkers wat er beter kan. Ze weten het vaak zelf al, maar ervaren dat er niet altijd iets met hun input wordt gedaan. Als we dat oppakken, zien medewerkers ineens: verhip, ze luisteren daarboven wél.”
Dit bottom-up proces is niet alleen waardevol voor medewerkers, maar ook voor de organisatie als geheel. Danny: “Je hebt geen idee hoeveel goede ideeën in managementlagen blijven hangen. Vanuit onze rol kunnen wij rechtstreeks tegen de bestuurder zeggen: ‘Dit moeten we oppakken.’ Krijgen we direct mandaat. Medewerkers zien vervolgens dat hun input serieus wordt genomen en dat creëert vertrouwen.”
De valkuilen van eenzijdige verandering
Een verandering die alleen top-down wordt doorgedrukt, mist draagvlak. Medewerkers krijgen simpelweg te horen wat ze moeten doen, zonder dat ze worden betrokken bij de oplossing. De kans op weerstand is dan groot. Maar een verandering die puur bottom-up wordt ingestoken, kan juist verzanden in chaos. Zonder duidelijke richting en commitment van de top komt een veranderproces niet van de grond.
Danny: “Verandering werkt alleen als je beide richtingen combineert. Bestuur en management moeten de koers bepalen en zorgen voor de juiste randvoorwaarden. Tegelijkertijd moet je de kennis en ervaring van de werkvloer benutten om te zorgen dat de verandering aansluit bij de praktijk. Het gaat om een continu proces van luisteren, vertalen en terugkoppelen.” Adriaan vult aan: “Daarom werken we altijd met een gestructureerde aanpak, de Accezz Methode. We zorgen dat er een continue dialoog is tussen management en werkvloer. Dat betekent dat doelstellingen van de één, de uitvoering van de ander moeten zijn. En dat die cyclus zich blijft herhalen. Zo voorkom je dat verandering een tijdelijke opleving is en zorg je voor blijvende verbetering.”
Veranderkracht zit in de combinatie
Succesvolle verandering begint niet alleen bij de top of gebeurt alleen op de werkvloer: het zit in de wisselwerking tussen beiden. De top moet richting geven en faciliteren, terwijl de werkvloer de motor is die de verandering daadwerkelijk uitvoert. De kracht zit in de verbinding tussen strategie en praktijk.
Wil je verandering succesvol doorvoeren? Creëer een bondgenootschap tussen management en medewerkers, zorg voor een heldere vertaling van de doelstellingen en blijf continu de dialoog voeren. Dan krijg je niet alleen verandering, maar echte beweging. Accezz heeft veel ervaring met verandertrajecten in de zorg, de industrie en het bedrijfsleven en een flink track-record van bewezen resultaten opgebouwd. Danny en Adriaan gaan graag ook met jou om tafel om te ontdekken wat Accezz kan betekenen voor jouw organisatie.
Danny Suttorp
Managing Partner
d.suttorp@accezz.nlT +31 (0)30 800 92 99